DAĞ, TAŞ, TÜM KÂİNAT ŞAHİTTİ, YA EBU
LEHEB?
SELİM GÜRBÜZER
Allah Resulünün peygamber oluşuna dair
alametler, artık iyiden iyiye belirir hale gelmişti. Nitekim dağ, taş ve bütün
kâinat kendi lisanı hal ile Allah Resulünün peygamberliğini tasdik edip ilan
etmeye başlar da. Şöyle ki; Allah Resulü yolda yürürken bir anda:
-Es-Selamu aleyke Ya Resulullah! Diye bir
ses işitiverir.
Belli ki çok heyecanlanmıştı, sağa sola
baktı, yine aynı duyuru:
-Ey
Allah’ın Resulü! Selam olsun Sana.
Ey Nuri Dilara! Selam olsun Sana.
Ancak
ne var ki etrafa baktı hiç kimsecikler yoktu. Neyse ki en nihayetinde Allah
Resulü (s.a.v) sesin nereden geldiğini
belirleyebildi. Meğer ses taştan geliyormuş. Anlaşılan taşta peygamberliğini
tasdik etmişti. Kelimenin tam anlamıyla dağ, taş, tüm mevcudat O’nun peygamber oluşuna
çoktan şahitlik etmiş durumdaydılar. Hatta şahitliğin ötesinde cümle âlem
içerisinde tüm çarpan canlı cansız varlık her ne varsa Server’i Kâinat
Efendimiz karşısında salat-u selam getirmek için yarış içindeydiler.
Tabiî ki Allah Resulü (s.a.v) Hatice validemize olan biteni bir bir anlattığında
annemiz hiçte garipsemedi, tam aksine sevinçle karşılayıp elinden geleni
esirgemeksizin O’na hep destek oldu. Ancak Resulullah (s.a.v) bir süre kendinde yalnız kalma ihtiyacı
hissedip, Hira (Nur) dağına gidip uzlete çekilmeye karar kılar. Hira dağına yol
alıp mağaraya konaklayıverdiğinde her gidiş gelişlerinde azığı tükendiğinde Hatice
annemizce heybesi doldurulup arkası sıra uğurlanır da.
Artık Efendimiz
(s.a.v) kırk yaşındadır. Dahası Peygamberimiz (s.a.v)’in şahsında tecelli eden kırk
yaşının sırrı Nur dağından başlayıp insanları hak yola davet edecek günlerin eşiğine
gelindiğinin ilk işareti burada verilir. Nitekim günler günleri kovalarken bir
seher vakti şimdiye kadar hiç görmediği bir varlıkla göz göze gelir. Şüphesiz göz göze geldiği o ilk varlık Cibril
Emin meleğinden başkası değildi elbet. Besbelli ki kendine emredilen fermanı
aktarmak için göz göze gelmiştiler.
İşte Cebrail (a.s) vasıtasıyla birinci
elden Allah Resulüne sunulan:
-İkra!
İkra! İkra! Diye başlayan oku,
oku, oku anlamına gelen ayet-i celilenin ışığında peygamberlik tacı ile
taçlandığı müjdelenir de.
Ancak Resulüllah (s.a.v) bu duyuru karşısında
şöyle der:
-Ben ümmiyim, okuma bilmem ki.
Cebrail (a.s) tekrardan:
-Allah’ın adıyla oku! Der.
Allah Resulü (s.a.v), bu ikinci kez oku telkini
karşısında:
-Ben ümmiyim, okuma bilmem ki deyip yine aynı
cevabı verir.
Neyse ki Cibril Emin üçüncü kez oku dediğinde
Allah Resulünün kalbine vahyin nuru nakşedildiğinde bu kez okumaya başlayıp Allah’ın
adıyla şöyle kıraat eyler:
-İkra Bismirabbike... Oku Yaratan
Rabbin adıyla. O insanı bir damla kan pıhtısından yarattı. Oku, Rabbin sonsuz
ikram sahibidir. Kalemle yazmayı öğreten ve insana bilmediğini talim eden
O’dur.
Evet!
Cebrail (a.s)’de tıpkı dağ, taş gibi âlemlere rahmet olarak peygamber olarak gönderildiğinin
duyurusuyla müjdelemenin yanı sıra ayrıca peygamberlik misyonuyla yüklendiğine
de şahitlik etmiş olur. Şimdi O (s.a.v), ilk nüzul olan ‘Oku’ ayetiyle birlikte peygamber
halkasının hem en son Nebi Peygamberi hem de ilk Nebi peygamberidir. Nasıl mı? Bir
kere her şeyden önce Yüce Allah (c.c) O’nun hakkında; “Ya Habibim sen
olmasaydın, sen olmasaydın, sen olmasaydın bütün felekleri yaratmazdım” diye
beyan buyurduğu hadis-i kutsi sırrınca aslında sonun başı ilk peygamber olduğuna
işaret bir teyittir bu. Dolayısıyla biz
müminler olarak O’nu hep “Nübüvvet Nurunun ilk sahibi” ve “Nuru nişanı ilk Peygamber”
olarak biliriz de hep.
Böylece Nur-i Dilara, Abdullah’ın yetimi
olarak gittiği Hıra’dan, Allah'ın Resulü
olarak Haneyi saadetine döndüğünde vahyin tesiri öyle ruhu pakının
derinliklerine kadar sirayet etmişti ki:
-Ey Hatice! Üzerimi ört diyecek derecede kendinden
geçiverir.
Besbelli ki o ilk gelen ayetin tesirini daha
henüz üzerinden atamamıştı. Zira örtü
altında bile hala zıngır zıngır titriyordu. Birazdan kendine geldiğinde yaşadıklarını
bir bir Hatice annemizle paylaşır da. Tabii Allah Resulü tüm olup bitenleri mübarek
dilinden tane tane anlattıkça, Hatice validemizin yüzü aydınlanıverir.
Hiç kuşkusuz Hatice annemiz dinlemekle kalmaz
ocağını birlikte tüttürdüğü hayat arkadaşı için bir şeyler de yapmalıydı, yapar
da. İlk iş olarak bu konulara vakıf olduğundan emin olduğu amcasının oğlu Varaka
bin Nevfel’e birlikte giderler. Ona da olan biten her şey anlatıldığında,
Varaka üç defa;
-“O gördüğün Kuddûs! Kuddûs! Kuddûs! Yani Rûhu’l-Kudüs olan
Cibril’dir. Dahası O, Yüce Allah’ın Musa’ya gönderdiği Nâmûsu Ekber’dir” diye seslenip ardından:
-Ah! Ah! Sen ise kaynaklarda işaret edildiği
üzere beklenen en son peygambersin. Eğer
davet edeceğin günlere yetişirsem bilesin
ki tüm gücümle sana yardım edeceğim..” diye muştular.
Tabii ki Varaka ömrü yetmediği için davet
günlerine yetişemedi, ancak onun yaşadığı dönemde ömrü yetip de davete icabet
edenler oldu elbet. O halde bize ne mutlu o davetten nasiplenenlere demek düşer.
Heyhat! İlk İkra ayetinin üzerinden
yirmi gün geçmişti ki, Resulullah (s.a.v) konakladığı Hıra dağı dönüşünde:
-Ey Muhammed! Ey Muhammed! Sesine muhatap kalır. Bu kez yine aynı Cebrail
meleğini görüp, iç dünyasında için için
fırtınalar kopar. Hatice validemize tekrardan:
-Üzerimi
ört, üzerimi ört telkininde bulunur.
Bu arada unutmayalım ki, örtü deyip
geçmemeli. Zira Saadat-ı Nakşibendî yolunda kalbi zikir yapılırken üzerine örtü
alınıp kalben hafice “Allah, Allah” diye
zikredilir hep.
Allah Resulü (s.a.v) örtü altında bir müddet nefeslendikten sonra
Allah-ü Teâlâ kalbine ikinci emri ilahiyi şöyle vahy eyler:
-Ey Örtüsüne bürünüp sarınan Nebi! Kalk insanları
uyar ve Allah’ın azabını haber ver. Sadece Rabbini yücelt ve tanıt. Elbiseni
temiz tut ve pislikten (şirkten ve putlardan) uzak
durmaya devam eyle. (Müddessir, 1-5)
Evet, O’nun peygamberliğine bütün âlem
şahitti zaten, ardından Cibril Emin ve sonrasında ise yakinen sevgili eşi
Hatice annemiz şahit oldu. Böylece Hatice validemiz ilk ağızdan işittiği bu
ayet-i celileyi dinleyip tereddütsüz iman ediverince hem ticari hem de hayat
arkadaşlığı mümin arkadaşlığıyla bütünleşiverir. Elbette ki Allah’a iman etmek
en güzel sevinç bir duygu seliydi, ancak iman nurunu taçlandırmak içinde Yüce
Allah’a nasıl tazimde bulunulacak düşüncesi o an zihinlerinde yankılanır.
Derken Allah Resulü (s.a.v) günlerden
bir gün zihninde yankılanan bu düşünceler eşliğinde yolda gezinirken karşısına
Cibril Emin çıkıverip yere sondaj vurduğunda şarıl şarıl akan su kaynayıverir.
İşte şarıl şarıl akan bu sudan Resulullah (s.a.v)’e adabı usulünce hem nasıl
abdest alınacağı hem de nasıl namaz kılınacağı öğretilmiş olunur. Hatta
Resulullah (s.a.v) Cibril Emin’den öğrendiklerini
Hatice annemize de aynı şekilde öğretip birlikte tatbik eylemişte olurlar.
İlginçtir o günlerde Ebu Bekir ise kalbini
ferahlatacak dost arıyordu. O an aklına El-Emin takılıp buluşurlar da. Derken Ebû
Bekir Sıddîk (r.anh)’e de Efendimiz (s.a.v)
tarafından gördüğü rüyalar, Hıra’da ki Melek ve bütün yaşadığı olaylar
tane tane anlatılıp, ardından dine davet edildiğinde hiç tereddüt etmeksizin
kabul buyurup;
-Saddak,
der.
Ebû Bekir Sıddîk (r.anh) gerçekten de Sıddik-ı Ekberdir. O ölü
teneşirinde ölü yıkayıcısının elinde teslim olur gibi gösterdiği bu sadakatiyle
‘Sıddıkıyet’ makamının en üst doruğuna ulaşıp bu kutlu yolu Hz. Osman (r.anh)’a
anlatır bile. Tabii Hz. Osman (r.anh)’ın ilk cevabı:
-Beni de O’nun yanına götürün demek
olur.
Nitekim huzura gidilince Hz. Osman
(r.anh)’da iman halkasına dâhil olmakla şereflenir. Zaten Ebû Bekir Sıddîk
(r.anh) ile her kim olursa olsun yapılan tebliği görüşmelerinin ardından
genelde işitilen tek cümle:
-‘Eşhedu Enlailahe illallah ve
Eşhedu Enne Muhammedürrasulullah’ diye başlayan kelime-i tevhid kelamı olur.
İşte bundan böyle hidayet güneşi her kimin üzerine düşüvermişse bir bakıyorsun onun
Allah’ın Habib-i Resul olduğuna şehadet getirerek halkaya dâhil oluyorlardı. Hatta
Allah Resulü (s.a.v), insanların şehadet getirmelerine vesile
olmaktan öte tek başına başladığı iman halkasını daha da dalga dalga yayacak
bir görev yüklenir de. Nitekim tevhid
duyurusunun artık ikinci aşamasında sıra akrabaya gelmişti ki, bu
hususta Allah-ü Teâlâ mealen:
-En yakın akrabanı dinine davet et… Eğer sana
isyan ederlerse ben sizin yaptıklarınızdan uzağım de.. Allah’a tevekkül et...
(Şuara,
214-216-217) diye beyan buyurduğu
ferman gereği hemen tez elden akrabayı taallukatını yemeğe davet eder de.
Ancak akrabadan hemen herkes doyasıya
yemeklerini yiyip Allah Resulü tam söze başlayacağı sırada Ebu Leheb araya
girip:
-“Vallahi, bu yeğen her birimizi efsunlayıp
kafalayacak gibi ” çıkışıyla yemek ziyafetini sabote ediverir.
Aslında
Ebu Leheb bu fevri çıkışıyla hem yeğeninin Peygamberliğini inkâr etmiş oluyordu
hem de akrabayı taallukatın davet edildiği yerden apar topar dağılmak zorunda
kalmasına neden oluyordu.
Artık olanlar olmuştu bir kere, bu
nahoş duruma takılmayıp telafi etmek gerekirdi, ama nasıl? Şöyle ki, bu kez Ebu Leheb’e duyurulmadan
ikinci davet gerçekleşir. Fakat Ebu
Leheb bir şekilde bu ziyafetten de haberdar olup akrabalar arasında davetsiz yerini
almasını bilecektir.
Peki, davetsiz yerini aldı da ne oldu?
Tabii bildik yine aynı teraneler, yine
aynı çirkin sahneleri fevrice sergilemekten hicap duymayacaktır. Üstelik Resulullah
(s.a.v)’e yönelik tahkir edici ve işi hakaret boyutuna taşıyacak kadar öne
atılıp;
-Şimdiye kadar akraba arasında içimizde
senin kadar kötü bir iş teklif eden görülmemiştir türünden ipe sapa gelmez
çirkin sözlerle her zaman gibi bir kez daha davete gölge düşürür.
Ne diyelim,
Ebu Leheb davete gölge düşüre dursun, yine Cibril Emin aracılığıyla Allah Resulü
(s.a.v)’e akrabaya yönelik tebliğin devam ettirilmesi yönünde vahiy bildirildiğinde
bu kez davette yapılan tebliğin akabinde asıl can alıcı noktaya dikkat çekilip akrabayı
taallukata şu sual yöneltilir:
-İçinizden Allah’ın elçisi olarak bana yar ve yardımcı olacak olanız var mı?
Ancak o an hiç kimseden çıt çıkmaz. Sadece
içlerinden en genç ve çocuk yaşta diyebileceğimiz Can Yürek Hz. Ali (k.v)’den
ses gelip cevaben şöyle der:
-Ya Resulullah! Ben varım ya.
İşte genç yaştaki Hz. Ali (k.v)’den Habib-i
Ekrem Efendimizi mutlu eden böylesi içten gelen yürek dolu ses gelirken, güya amcası
olarak geçinen Ebu Leheb ise tam aksine cümle akrabanın kafasını karıştırmaya
devam ederekten:
-Peki ya Araplar ayaklanırsa halimiz nice olur
çıkışında bulunur.
Bunun üzerine araya giren Ebu Talib:
-Biz ne güne duruyoruz, canımız sağ
olduğu müddetçe onu koruyacağız sözünü verir. Ve akabinde yeğeni Resulullah (s.a.v)’e dönüp:
-Madem öyle, insanları Allah yoluna davet
ettiğin zaman bize bildirin ki gelip seninle silahlanıp sana yardım edebilelim
sözlerini ilave eder.
Evet, her ne kadar bu son yemek davetinde
akrabadan tebliğe icabet etmeyenler olsa da aslında bu yapılan davetle birlikte
maksat hâsıl oldu da denilebilirdi. En azından hiç olmazsa olası gelebilecek
baskılara karşı himaye edeceklerinin taahhüdü alınmış olunuyordu.
Akrabaya yapılan iman’a davetten sonra
bu sefer halka yönelik:
-Emr
olunduğun şeyi açıkça bildir (Hicr,
94) diye başlayan vahiy nüzul olur.
Besbelli ki nüzul olan bu ayet-i
celilenin gereği yapılmasıyla birlikte gizli gizli yapılan tebliğ devrinin son
bulduğu anlaşılıyordu. Nitekim Allah Resulünün Safa tepesinde:
-Ya Sabahah, Ya Sabahah!
Diye başlayan duyuruyla açıktan tebliğ
devrinin ilk adımı atılır da. Böylece Ya
Sabahah çağrısıyla toplanan halka aleni olarak tebliğ dönemine girildiğinin
mesajı verilmiş olunur. Şöyle ki; yankı bulan bu çağrıya icabet edip toplanan
kalabalığa yönelik:
-Ey Kureyşliler! Size şu dağın
arkasında bir süvari birliğinin üzerimize saldırmak üzere geldiğini söylersem
beni tasdik eder misiniz sorusu tevdi edildiğinde,
Halk cevaben:
-Ey El Emin! Seni şimdiye kadar
yalan söylediğine hiç bir zaman şahit olmadık ki. Elbette ki sana inanırız
dediler.
Nebiyy-i Ekrem (s.a.v) bunun üzerine:
-O halde sizleri Allah’tan başka
mabut olmadığına ve benimde O’nun elçisi olduğumu kabul etmenizi istiyorum.
Ebu Leheb bu teklif karşısında
kaşlarını çatıp akrabanın yanında yaptığı rezaletlerin bir benzerini halkın
gözü önünde de:
-Kahrolası, seni, bizi bunları
söylemek için mi topladın serzenişinde bulunup hedef şaşırttığı gibi kalabalık
arasında Efendimize doğru taş fırlatmaktan da imtina etmeyecektir.
Derken dağ, taş şahit, hatta bütün
cemadat onu selatü selamla anmaktan geri durmazken, halkın kahır ekseriyeti ise
peygamberliğini tasdiki söz konusu olduğunda yan çizip el Emin bildikleri o
yüce peygamberi o an tasdik etmeyeceklerdir. Bu demek oluyordu ki hidayet nasip
olmayınca elden bir şeyde gelinmiyordu. Hem nasıl hidayete ersinler ki,
baksanıza kendilerine örnek aldıkları Ebu Leheb yaptığı kötülüklerle yetinmeyip
üstüne üstelik karısıyla birlikte Resul-i Ekrem’in hane-i saadetinden her çıkışında
eşiğine pislikler yığarak habire Onunla hep alay ediyorlardı. Böylece çirkin
eylemlerinin varacağı en nihai noktada hakkında değişmez nihai hüküm şöyle nüzul
olur da:
-Tebbet
yedâ Ebi lehebin ve tebb... Elleri
kurusun Ebu Leheb’in. Gerçekten de kurumuştur. Onun malı da, kazanıp
biriktirdiği de fayda vermemiştir. O kıyamet günü alevli bir ateşe girecektir.
Karısı da bükülmüş bir iple odun taşır olduğu halde o ateşe girecektir.
Nitekim nüzul olan bu ayet-i celile
bomba etkisi yapıp döne dolaşa Ebu Leheb’in kulağına da gelir. Ancak ne var ki o halen inadım inat ilahi
ikazdan ders almamakta ısrar edip yine biriktirdiği pislikleri Efendimiz (s.a.v)in
üzerine boşaltmaya kalkışacağı o esnada Hızır misali Hz. Hamza (a.s) yetişerekten
kardeşi Ebu Leheb’in başına pisliği boşaltır. Ve ona şöyle çıkışır:
-Ey Ağabey! Bu yaptığın ayıp değil mi?
Ebu Leheb bunun üzerine hakkında ortalıkta
dolaşan ayetleri bahane ederekten cevaben şöyle der:
-Asıl ayıp bu. Şimdi sorarım sana, hiç
bir insan amcasına bu şekilde itham edip cehenneme layık görür mü?
Hamza (a.s) cevaben şöyle der:
-Demek ki sen çoktan hak etmişsin bu
muameleyi. Niye bizim için böyle bir şey denmiyor, korkarım bu durumun şakası
yok, her an bu söz konusu alevli ateş başına gelebilir de.
Ebu Leheb’in, kardeşinin verdiği bu
cevap karşısında fiziki tepki göstermemesinin nedeni, olur ya Hz. Hamza’da iman
eder endişesinden dolayıdır. Fakat bu uğraşı boşaydı. Çünkü bu olayın üzerinden
fazla bir zaman geçmeden Hz. Hamza’nın kararı gecikmez de. O’da Yeğenin tasdik
ederek iman halkasına dâhil olarak şereflenir.
Hiç kuşkusuz Ebu Leheb, kardeşinin iman
ettiğini duyunca adeta sinirinden kafasını duvarlara çarpacak gibiydi. Küplere
binmişti adeta, intikam duyguları iyice depreşince
Peygamberimiz (s.a.v)’in kızlarıyla evli olan oğullarına boşamasını istedi.
Aslında bu intikam sayılmazdı, bilakis farkına varmasa da Mevla’nın bir ödülünü
kendi elleriyle gerçekleştirilmiş tezahürüdür. Belli ki Yüce Allah (c.c) böyle şirret aile ile nikâh bağının olmasını dilememiştir.
Vesselam.
